Inclyta gesta Ducum perscribere magnanimorum Fert animus patrum qui fortia facta suorum Non solum magnis successibus æquiparare Sed majore fide certarunt exsuperare. Ardor inest, inquam, sententia fixaque menti, Versibus et numeris transmittere posteritati Qualiter, instinctu Deitatis et auspice cultu Est aggressa via memorando nobilis actu. Qua sacrosancti violantes jura Sepulcri Digna receperunt meriti commercia pravi Inque suis Francis antiqua resurgere Troja Cœpit et edomuit Christo contraria regna. Ista nihil fictum nil tegmine fraudis amictum Sed puri veri referet narratio fructum. Non hic Pegasei gestimus pocula fontis. Nec Parnasiaci spelæa loquacia montis, Nec libet Aonio deducere vertice Musas, Quas sibi ter ternas finxit mendosa Vetustas, Sed petimus trina virtus Deitatis et una Rore suæ lucis nostra arida colluat ora, Clarificet pingues tersa caligine visus, Exacuatque hebetes subtili indagine sensus, Materie ut tanta valeamus promere digna Dictaque cum factis sint vel vicina vel æqua; Quique vel infantum linguas facit esse disertas, Mutisque et brutis voces dedit articulatas Auferat a nobis puerilia brutaque sensa, Conferat et nobis matura et congrua pensa; Quæque dedit ducibus magnis evincere posse, Concedat nobis gratanter dicere nosse, Ut bene gesta patrum reminiscens æmula virtus Evolet ad similes per flammam pectoris actus. Sed, præliba ti quoniam satis esse videtur, Propositam seriem jam nunc stylus aggrediatur. Multorum spatio feritas pagana dierum, Nisibus omnimodis Domino contraria rerum, Urbem Hierusalem sæva ditione tenebat Christicolasque inibi nimia asperitate premebat, Hinc Domini violans polluta per idola Templum, Illinc Catholicis claudens vitale Sepulcrum. Nulli namque aditus vel ad hæc vel ad illa patebat, Si non præveniens merces iter expediebat. Et cum, Paschali festo, resonantibus hymnis Expectabatur super affore cœlicus ignis, Tunc vice flammicomæ ferrata lucerna papyri Aptabatur, avens divino obstare nitori. Cum tamen Omnipotens sua per miracula numen Ferro ceu stuppæ clarum daret edere lumen, Hostis devictus, sed non compunctus in istis, Tentabat stolidis cœlestia dona sagittis, Ut circum sacri laquearia fulgida tecti Confixam segetem potuisses cernere ferri. Sin vero hæc tarde miracula proveniebant Tempore nec solito sacra lumina se referebant, Tum gladii circum sacra limina triste micabant, Atque pios capitum discrimine terrificabant, Ni precibus celerem impetrarent affore lucem. Nec cita nec tarda sedabant signa furorem. Sic Arabes, Persæ, Medi simul atque Elamitæ, Assyrii, Allophyli, Parthi quoque Caspiadæque Et quæ mille colunt gentes Babylonia regna, Quas Nilus, Eufrates, quas Tygridis alluit unda, Adversus cœlum conjurata arma ferebant Et veluti Phlegræ certamina restituebant, Sic ut et omne sacrum penitus tunc dirueretur. Multa Dei servis auraria præciperetur; Præsulis Euthymii quod Epistola significavit, Dum sua per Gallos legatio pervolitavit. Nec columen sperans armorum exercituumque, Quæsivit potius auri solamen opemque. Cujus ad egregium querimonia tunc Godefridum Nomine scripta tenus lacrymarum movit abyssum Dum gentile nefas, dum blasphemantia verba Replicat, inque pios minitantia dicta vel acta. Talibus et tantis Deitas permota procellis, Sanctorumque etiam gravibus pulsata querelis, Movit belligeras per plurima regna catervas, Ut super his justas inflammarentur in iras, Et pro vindicta pietatis suscipienda Corpora cum vita ferrent in aperta pericla. Qualiter hoc autem, vel quo sit tempore gestum, Ordo sequens operis non differet, inreseratum. Anno milleno sexto deciesque noveno A Patris Verbo velamine carnis amicto, Cum Rex eximius Francorum sceptra Philippus Ferret, et Henricus regeret Lotharingica quartus, Contigit Urbanum Romanis pontificantem Gallorum fines invisere jura dicantem Ecclesiis Christi sua commoda prospicientem Pro meritis pœnas et præmia constituentem. Hic postquam primo gelidas pertransiit Alpes Famaque præcessit discurrens per regiones, Undique concurrunt diversis agmina votis, Diversi cultus, diversæ conditionis, Multa super multis passim rogitantia causis, Plurimaque ex variis responsa petentia curis, Pars auscultandi studio nova sive videndi, Pars quoque discendi nihilominus atque docendi. Qui, quia non cunctos per singula sufficiebat, Sæpius atque eadem repeti non suppeditabat, Concilium statuit generale indicere cunctis, Atque ibi proposita simul et semel edere multis. Urbs Arvernorum Clarmontis nomine dicta Hujus concilii locus extitit. Huc revocata Agmina concurrunt quæ misit Gallia tota. Nam tres in partes ea noscitur esse dirempta Hinc Belgis Celtisque colentibus, hinc Aquitanis, Legibus et studiis distantibus atque loquelis. Quo postquam ventum et de pluribus est agitatum, Et vice concordi finita negotia centum, Inspirante Deo, se quæstio maxima jecit, Et memorata satis querimonia pectora movit De domibus, Christo carnem gestante, sacratis Et modo paganis male ritibus obtenebratis Urbem Hierusalem, primum caput Ecclesiarum, Matrem ac nutricem sanctorum discipulorum Atque inspectricem signorum vivificorum, Sanguine sacratam primorum martyriorum, Nunc fore speluncam protectricemque latronum, Perque ejus caveam lacerari membra piorum, Et blasphemari nomen super omnia sanctum, Calcarique Dei Templum, spernique Sepulcrum; Ergo laborandum quo convertatur et ad se Jam tandem rediens ipsam se quæritet in se Ac nihilum spernens ad verum se trahat, esse; Amodo namque sui miserendi tempus adesse Prospiceret domnus sapienti pectore Papa Quid facto sit opus, quo sint loca sacra recepta Agmina namque sua concorditer esse parata Ad subeunda Dei pro laude pericula cuncta. Non ignes vel aquas, sibi non obsistere ferrum Quin paribus votis agmen volet inrevocatum, Si tutela Dei sibi propitiabilis adsit Si non Pontificum favor et benedictio desit. Talibus atque aliis conventio pertonat omnis, Ut sic velle Deum bene posset credere quivis. Tunc vir Apostolicus, pervolvens singula quæque, Cum videt in cunctis unum fore fœdus idemque, Usus consilio Primatum Pontificumque, Cumque ipsis fundens Domino pia vota precesque, Tunc super orando cunctos a crimine solvit; Inde voluntati devotæ fræna remisit, Et pro culparum venia tolerare labores Jussit, et illatos patienter ferre dolores; Atque, illis præsens ne consolatio deesset, Immo prompta satis benedictio semper adesset, Pontificem Podii, quem dicimus Aniciensem, Militiæ sacræ stabilivit præcipientem, Ac, ne ferre minus solus sua pondera possit, Collegam posuit quem clara Aurengia misit. His ducibus freta divinitus agmina sacra Insumunt contra cuncta aspera pectora digna. Non urbes, castra retinent, non prædia larga, Non thalami, nati, non sollicitudo paterna, Quin pro laude Dei concorditer arma capescant, Juratisque animis in cuncta pericula currant. Ergo parant sese, fidei ferrique nitore Stipantur passim pedites equitumque catervæ, Quas Liger atque Elaber, Matrona et Sequana mittit, Quas Arar et Rhodanus, Durentia et Isara promit, Axona et Esia quos agitat, magnusque Garumna Quos Scaldis, Mosa, Rhenus pariterque Mosella, Quos Athesis pulcher præterfluit Eridanusque Quos Tiberis Macra, Vulturnus, Crustumiumque. Concurrunt Itali, Galli, pariterque Alemanni, Noricii, Suevi-, tum Saxones atque Bœmi Pisani ac Veneti propulsant æquora remis. Oceanus flavis distendit vela Britannis Procedunt alacres diversis partibus, atque Condicunt ubi se socient terraque marique. Nunc libet ex parte populos memorare Ducesque Quorum virtute viguit via sacra fidesque. Inclytus ille Ducum Godefridus culmen honosque, Omnibus exemplum bonitatis militiæque, Sive hasta jaculans æquaret Parthica tela, Cominus aut feriens terebraret ferrea scuta, Seu gladio pugnans carnes resecaret et ossa, Sive eques atque pedes propelleret agmina densa Hic, inimicitiis cunctis sibi conciliatis, Cunctis possessis pro Christi pace relictis, Arripuit callem, Christum sectando vocantem. Quem juxta gemini fratres comitantur euntem. Stipantur circum proceres, equites peditesque, Utraque Belgica quos Transrhenanique dedere, Namque Alemannorum quicquid, vel Vindelicorum Sive Suevorum petiit vitale Sepulcrum Illius elegit sua jungere cœtibus arma, Nosse minus nihilo vocalia mutaque signa. Ejus enim resonans turbat gentilia nomen, Ac si concuterent elisa tonitrua fulmen. Ejus vexillis volitantibus intremit hostis, Ipsius gladio socius defenditur omnis. Ipsius populos currentes undique ad arma Comperimus crevisse ad milia septuaginta. Exhinc Rotbertus, Morinorum vivida virtus, Quos nunc Flandrenses appellat temporis usus, Milia densa movet, cujus memorabile dextra Promeruit nomen Parthorum cæde probata. Post hunc magnifice Rotbertus claruit alter, Qui, Normannorum ductor præsignis et acer, Propulit egregias in Christi bella cohortes, Cum quibus antiquas alacer volat in legiones. At Comes eximius Hugo, cognomine Magnus, Philippi Regis uterinus frater et unus, Agmina nobilium comitantia Franci genarum, Duxit in exitium memorabile Nilicolarum. Rector Montensis populus, quem nomine prisco Nervius assequitur, Heinodatiusque moderno Cui patrui tulerat Morinos damnabile crimen, Arnulfum perimens dominum pariterque nepotem, Proruit, instructis in Christi prælia turmis, Conjuge cum natis, domibus castrisque relictis. Hinc Stephanus, comitis Tetbaldi clara propago, Calcat iter sacrum, circumdatus agmine denso, Sed, spe sive metu, media inter prælia, victus, Effectu gemino sociis fit inutile pignus, Cum primo, Regis Constantinopolitani Divitiis captus, cervicem flecteret ipsi, Ac post, desperans Dominum fore cunctipotentem, Exiit Antiochi fœdis egressibus urbem, Atque, fuga turpi retrogradus absque pudore, Consimiles secum traxit, stimulante pavore; Quin et subsidio conclusis advenientem, Armorum et victus stipendia multa ferentem, Prædictum Regem retro celerare cœgit, Dum socios omnes falso periisse retexit. Ista tamen longo post tempore gesta fuere, Quæ nunc hic breviter suffecerit inseruisse. Hinc Comes Vegidii discernens jura Beati Milia densa movet sancti sub honore Sepulcri, Quæ sibi dat magnis opibus Provincia florens, Quæque ministravit populose Gothia pollens. At trans ærias divisis tractibus Alpes, Quas diversivoce compellant circa habitantes Nam Gothias, Graias, Penninas Juliadasque Appellare solent positi propiusque proculque) Qui Ligures, Itali, Tusci, pariterque Sabini, Umbri, Lucani, Calabri simul atque Sabelli, Aurunci, Volsci, vel qui memorantur Etrusci, Quæque etiam gentes sparguntur in Apula rura, Quis conferre manus visum est in prælia dura Subjuga Tan credi et Boimundi corripuere Et contra fidei refugas patria arma tulere. Multi præterea Comites Proceresque minores Inter primores, quos enumeravimus omnes, Adjunxere suas collatis robore vires, Galli sive Itali, vel quos dat pagina plures, Quos, ne lecturis, si qui tamen esse valebunt Quos, positis curis, hæc vilia nostra tenebunt, Rusticitas calami pariat fastidia longa, Non est consilium per nomina promere cuncta. Omnibus his pastor bene providus ac moderator Præsul Haimarus Podii fuit atque sacrator, Cumque sodale suo, quem clara Aurengia misit, Ut pater in natos curam conferre sategit. Quod, velut anterior jam pagina commemoravit, Domnus Papa sibi divinitus imperitavit. Impensis igitur cum strenuitate paratis. Diversos portus adeunt exercitus omnis Quidam per Venetos trans Adriacosque Liburnos, Quidam Brundisium, nonnulli molle Tarentum, Quidam piscosi tenuerunt mœnia Bari, Qua Veneti fortes, felici merce beati, Torpentes Lycios furto populante fideli, Deportaverunt Nicolai pignora Sancti, Atque per hos omnes portus feliciter acti, Juxta condictum sunt agmina in una redacti, Per maria et fluctus optata ad littora vecti. At vero insignis Godefridus jam memoratus, Ordinibus densis armato milite septus, Castellis, terris, villis, domibus spoliatus, Argenti atque auri summa multiplice fartus, Omnibus impensis plene atque decenter onustus, Expetiit Rhenum qua se Maguntia pollens, Juxtaque Wormatia reserat, navalia præbens Quem prætervectus tentoria candida figit, Et memoratorum venientia milia jungit. Agmine multiplici tunc metans ulteriora, Atque in processu socium crescente eborea, Hinc Regniciburgi famosum permeat Histrum Hunc quoque Danubium verax est fama vocatum). Amnibus hic multis magnisque et navibus aptis Nam decies senis) spatioso ventre receptis, In mare prorumpit Scythicum quod Thracia censet, Tanta mole fluens ut amara in dulcia mutet, Quod prope Colchorum fines septemfluus intrat, Obvius ac undis aurati Phasidos extat Huic etiam ripa vicina et silva sinistra, Quam vocat Herquiniam scriptorum pagina multa. Ista via septem memoratur lata dierum. Porro tricenorum bis tenditur agmine longum. Nutrit et alarum volucres fulgore suarum Noctibus obscuris pandentes strata viarum. Nutrit et externis animalia plura figuris. Unis nomen inest alces, comitantibus uris Alcibus haud ulla sunt internodia cruris, Uris cornua sunt immensæ concavitatis, Ex quibus ampla satis et lævia pocula fiunt. Ditibus et mensis et honora et commoda prosunt, Seu docti artifices ea quadrificata rotundent Integra sive sinant, et fissa caloribus aptent. Digrediens ergo generosus ductor ab Histro, Versus Pannonias iter arripit agmine toto; Quod quali fuerit ratione vel ordine gestum, Quæ causa excitum potuit sedare tumultum Ad præsens refugit mens dicere, lassaque multum Palpitat, inque alium gestit differre libellum

Ante viam cœptam Ducis, in Domini famulatum Cum primum Proceres niti cœpere paratum. Pars quædam stolide reliquos processerat ante, Agmen agens magnum, pariter peditumque equitumque, Hos Eremita Petrus quidam, sic nomine dictus, Ducere cœptarat, sed nunquam ad talia doctus. Cujus in hoc socius quidam Walterius ibat, Qui Sine avere superpositum cognomen habebat. His ducibus dicti gestantes arma manipli Ibant securi, nullo moderamine cauti, Credentes proprii gratisque existere juris Omnia quæ cupidis demonstrarentur ocellis, Nec per iter cœptum quicquam sibi jure negandum, Quin potius ferro quamvis prohibente petendum. Nam neque curarant stipendia multa parare, Qui sibi sperarent stipendia ubique patere, Seque, Evangelii præcones discipulosque, Ex Evangelio capere indumenta cibosque. Talia dum sperant sperataque mente recursant Et jam deficere sibi parce parta retractant, Pannonias veniunt, crucis ante insignia monstrant Vestibus insuta, nullisque obstantibus intrant. Ingressi, gratis quæ sunt sibi visa requirunt, Non data diripiunt, hostiliter ostia frangunt; Horrea frumentis, vino cellaria fraudant; Si qui vestis egent, indutos tegmine nudant; In proprias escas aliena animalia mactant; In proprios usus aliena negotia captant; Instituunt festas alieno ex jure tabernas; Dant mercaturas alieno ex foenore largas. Qui veluti cives intrarant hospita tecta, Ipsis in tectis peragunt hostilia cuncta. Quid moror in multis ? Non ulla exempla malorum Disconvenerunt plus genti Christicolarum. His irritantur vesanis motibus Huni, Fama volans patrio facit omnia cognita Regi, Undique conveniunt, conclusos undique mactant, Hic fugit, hic pugnat, cuncti moriendo laborant. Maxima pars gladiis, pars fluminibus periere, Pauci cum ducibus se morti subripuere. Cumque fuga medium regionis jam tenuissent, Et solitos iterum raptus agere instituissent, Rex, iterum accitus fama volitante, recurrit, Et circumducta medios indagine claudit. Conseritur bellum, virtus fortunaque certat, Cominus obtruncant si quos strictura coartat. Anceps pugna diu populi morientis utrimque, Dum desperantes pugnant audensque pavensque, Donec externi concursibus indigenarum Turbati fugiunt metuentes tela sequentum. Forte fuit juxta Christi venerabile templum, Pignoribus multis Sanctorum nobilitatum Huc bello pulsi gens inconsulta manipli Intendere fugam spe morti se eripiendi. Sed gens barbaricis assueta furoribus uti, Nil reverens sanctæ servarunt relligioni Namque, locum sacrum vallantes obsidione, Allexere aliquos maiefida deditione. Quos tamen egressos contra fas decapitantes Expavefecerunt reliquos ne progredientes More trucidati pecorum sine laude perirent, Ast ibi quicquid eis ferret fortuna subirent. Quapropter, rursus furiis immanibus acti, Igne superjecto circum fastigia templi, Non dubitaverunt ipsosque domumque cremare, Atque Deo non suave fragrantia thura adolere. Sed, quia non fuerat penes omnes culpa malorum, Cumque malis pariter fuit obruta vita bonorum, Ac simul almifici periit reverentia templi, Nec cuiquam menti insedit miseratio Christi, Ostendit Dominus sibi talia non placuisse, Dum per signa locum sacra contulit enituisse Namque ibi per triduum fons sanguinis emanavit, Atque locum cædis condigno horrore notavit. Præterea dignis loca percrebrescere signis Ex tunc affirmat discurrens fama celebris, Dum cæcis, claudis varioque dolore gravatis, Omnipotens virtus ibi præstat dona salutis. His ita transactis quoniam ille exercitus omnis Agmine non uno, nec eisdem incedere castris Ob numerum poterat, non parva sede capacem, Atque ideo inter se non magna parte sequacem Quædam pars istos præcesserat hic residentes. Jamque videbatur legionis tangere fines, Sed sibi præclusum castello et flumine magno Invenit egressum, nec posse excedere claustro. Egressu vetito, castellum prendere cœptant, Donec exigui castrenses cœpta remittant, Dentque locum, claustris reseratis, egrediendi. Sic ex Pannoniis laceri excessere manipli. Hinc iter aggressi per fines Vulgariorum, Quos vocitant Thracas, ut habent monimenta priorum, Devenere Gnidon, urbem sic nomine dictam, Calle perangusto ceu carceris ore patentem, Cujus pacificam poscentes transitionem, Unus post unum quasi transivere fenestram Postquam progressi campo potiuntur aperto, Clamavere forum, famis instimulante magistro, Agmine vendentum solemniter adveniente, Monstrantur species, sed, censu deficiente, Cceperunt rapere quod mercari cupiebant. Et, mandante fame, cupide raptis inhiabant. Protinus excita concurrunt agmina ad arma, Propulsant, abigunt jaciendo hastilia densa. Corpora et arma simul consternunt strata viarum, Nec fuga cessavit ternorum fine dierum. His depulsa locis acies, male consiliata, Imperio nullo, nullo moderamine ducta, Dum sibi cuncta forent contraria, prospera nulla, Duratis animis tendebat ad ulteriora. Ergo male expertam fugere exoptans Europam, Finibus inque Asiæ fortunam quærere blandam, Qua brevis est juxta Byzantion Hellespontus, Cujus ab hac artus dirimit Chalcedona cursus, Transiit atque urbem, Nichomedis nomine dictam, Inter et egregiam stabilivit castra Nicæam. Hos fuerant inter modica non parte Alemanni, Ante Ducem dictum proprio sub nomine moti, Qui naturali nimium feritate tumentes Indignabantur reliquis fore consociales. At, postquam fines quos diximus applicuerunt, Cuncta suis per se titulis agere instituerunt. Ergo Bithynorum castellum repperientes Incustoditum, moxque illud præripientes Munivere satis muris, custodibus, armis, Saxa, sudes, tormenta locant in turritus altis, Ordine disposito statuunt qui mœnia servent, Qui vero utilia residentibus omnia curent. Inde per extentæ fines regionis oberrant, Comportant prædas, et rapto vivere certant; Et, licet in patria sint omnimodis aliena, Sic agitant veluti sua sit provincia tota. Hoc ubi fama tulit per compita tot regionum, Quo jam nullus erat manifestus Christicolarum sollempniter ras. — Undique barbarici» properant concurrere gentes, Undique multiplices protendunt obsidiones. Nam, quia compererant ductores Francigenarum, Quorum nomen erat per totum nobile mundum Conjurasse viam sancti sub honore Sepulcri, Et violatorum animatos cædibus uti. Si præcursores habuissent mortificatos A reliquis sese sperabant jam fore tutos. Hoc igitur voto se totis viribus aptant. Artibus, ingeniis quæ ducunt commoda curant, Aggeribus, pluteis, onagris quoque, fustibalisque Assultus ineunt cunctis utensilibusque. Nube sagittarum tenebrosus redditur ær, Vocibus atque tubis ululantibus obstrepit æther, Succedunt aliis alii, vel vulnere tardis, Vel diuturnarum operarum pondere lassis. Obsessi porro, feritate et robore freti, Et, si deficiant, nunquam se vivere certi, Omni telorum genere oppugnantibus instant, Ossaque corporaque et vitalia tota terebrant. Nec solum pereunt, quos duro vulnere quassant, Quos sude, quos ferro, quos igne vel assere mactant, Quos velut Hylla terunt muralis pondera saxi, Quos quasi transiliunt letalia acumina teli; Sed rabidos oculos vultusque videndo minaces, Exanimante metu, fugiunt in terga ruentes. Sæpius hoc igitu r tentantes, sæpe repulsi Nullo conatu castro valuere potiri. Postquam nulla viam virtus ad talia confert, Protinus ad fraudem se concio barbara transfert Mittitur extemplo legatio non bene cautis, Alliciens stolidos affatibus insidiosis Cur maneant illic ubi vexet inedia clausos, Et mors, sera licet, rerum consumat egenos? Si vellent sanctum properanter adire Sepulcrum, Cujus proposito vacuassent tecta parentum, Ex facili posse votis gaudere peractis Si cum pace velint castris exire relictis Denique se votis concordibus esse paratos Usque in Hierusalem cunctos deducere vivos; Hoc quoque jurando sibi se promittere jure, Si non credendi teneantur conditione. Talibus atque aliis rationibus amplificatis Inflexæ mentes populi non certa paventis, Nam, si fortunæ præsens ostensio blanda, Ignorabatur quid haberet ferre futura. Vestigatur ab his quæ sit fiducia cœpti; Jurant legati penitus nihil esse pericli Ductores etenim jam dudum stare paratos Ducere qui valeant iterumque reducere tutos Hoc se per legem cupide firmare paternam Per superos et si qua fides apud est Acherontem; Sic tamen ut positis se pacifica agmina telis Credere non dubitent sibi jungi fœdere certis. Sic affirmatis, mediante iterprete, dictis, Et male percussis sub pacis imagine pactis, Credita res, miseris legatio quam malesuada Pertulit, et pepigit juratio plus male fida. Excedunt castris et tradunt hostibus arma Agmina capta dolis et proditione subacta. Decipiunt ipsos ductores assimulati, Deducunt aliquot spatiis sub nomine pacti, Donec, in exosam venientes undique vallem, Valli Hierusalem studuerunt ponere nomen. Quo facto, medios densa statione coronant, Hos in Hierusalem jam se statuisse perorant, Quicquid promissum fuerit complesse recursant, Nil illis posthac jam se debere recensent, Undique conclamant, gladios et spicula nudant, Armati nudos cædunt, feriuntque, trucidant, Nil prohibente metu, circumque infraque vagantur. Hinc etenim jugulis, hinc ferro bella geruntur. Nuda perit virtus, nec quo se ostendere possit Invenit et quid agat nulla ratione capescit. Cæduntur pauci media inter milia pressi, Et, quod erat gravius, armis ac tegmine nudi, Sic detruncantur, media sic cæde rotantur, Sic illi faciunt, sic isti perpetiuntur, Ut morti addicti medios claUduntur in enses, Ut diba[c]chantur pecora inter inertia tygres. Tali fine ruit virtus temeraria, frustra Dum sine consilio sperat sibi cedere cuncta. Et velut in messe succisi disperiere, Dum se non valuit virtus compressa movere. Ex hac clade ferunt non evasisse vel unum Alterius partis qui detinuere recessum. Nam meminisse decet, si qui siint ista legentes, Nos dixisse supra divisas tunc legiones, Quando Alemanni isti per se caput instituerunt, Ac sese a reliquis secernere non timuerunt, Qui, postquam per se statuerunt, castra movere, Et male conducti, ceu diximus, interiere. Illi quos dictum est metatos pone Nicæam, Non minus aggressi stolida levitate rapinam, Lance pari timidam pariterque lacessere fortem, Pene paris damni meruere incurrere sortem, Namque acie sparsa mox discurrendo per arva Oppida prædari primum cœpeie minora Exhinc paulatim longe lateque vagari, Insignes villas castellaque depopulari, Donec aspirans primo fortuna labori Suasit eos ausum cæco præbere furori. Urbs etenim clara bis jam memorata Nicæa Olim tercentum patribus ter sexque sacrata Dum per Concilium * omni memorabile terra, Dogmata sunt Arrii penes ipsam mortificata. Hæc erat et pollens opibus, tum robore firma Natura atque manu, populisque immane referta, Qua dominabatur venerans tamen idola turba, Et famulabatur divino fonte renata. Hanc primum prædis teritatam necne rapinis, Post etiam vexant discursibus anteforanis. Crevit inexplicitus processu temporis ausus. Jam quatitur murus, nisi qua lacus imminet altus; Jam quasi capturi crebris assultibus urbem Comminus incursant plus quam sit causa timentem Nam quis mirari populum male desipientem Quis queat indocilem digne incusare cohortem ? Urbanos etenim quos Christi fonte nitentes Diximus, inque urbe non primos, sed famulantes, Viderunt calamos sine ferro conjicientes Et manuum gestu se significando cientes, Ut prope congressi, muris portisque recepti, Urbe potirentur socio conamine freti Sed neque id obtunsus valuit perpendere sensus, Aut intercipere voluit male credulus ausus. Sic igitur cœptum, medio tenus intermissum, Sic, opere infecto, est iter ad tentoria versum. Tunc gemini Proceres fuerant hæc regna tenentes, Incertum nobis an fratres sive nepotes, Uni Sultannus, alii nomen Solimannus, Dives uterque satis, et opimo milite cinctus. Fama relatarum veniens his nuntia rerum Admonuit tantum non dissimulare tumultum. Cogunt militiam, veniunt properando Nicæam, Inveniunt prædis compluribus exspoliatam. Quæ gesta inquirunt, multi conspecta renarrant, Multi comperta, cuncti ulciscenda perorant. Procedunt contra, sed non opus est via longa. Inveniunt 'prope se quibus est penuria amara; Namque, lupos matrem solita extra pellere silvam, Non sinit hos placidam membris dare cura quietem. Ad primos visus acies statuuntur utrimque, Sed non consimilis constantia perstat utrisque. Primo congressu metuens fugit advena turma, Solaque pugna fuit fugientum cædere terga. Nulli spes cordi, nulli constantia menti, Pectora vel facies hosti objectare sequenti. Nudatis manibus, projectis turpiter armis. In pedibus tota fiducia mansit inermis. Nec prius absistit patientia commoriendi Quam saties tenuit victores interimendi. Namque retro pulsos, atque in sua terga repressos, Fines usque suos proculcavere supremos. Hac in clade ruit Walterius, unus eorum Diximus istorum quos assumpsisse ducatum. Alter, id est Petrus, retro fugiendo relatus, Cum reliquis vivis torrente Propontidis actus, Circa Byzantii latebras confinia fovit, Donec se Ducibus venientibus associavit. Talia diversis stolidus comitatus in oris Aspera sustinuit, qui, laxis fusus habenis, Quicquid speravit se posse explere putavit, Nec ducis imperio moderantis vivere duxit. Has de se pœnas gentilibus exhibuerunt, Ac fidei nostræ spernendæ exempla dederunt, Quamvis non longum fuerint hac laude hilarati Aut impune diu tulerint hac cæde potiti. Sed quia jam rauca vult respirare camæna, Tertius ista tomus referet, virtute resumpta

Postea quæ primo sunt enumerata libello A diverticulo repetendum est ordine terno, Quo diverticulo docuit liber iste secundus Qualiter excitus fuerit malus ille tumultus, Quo fuerat sancti via pene relicta Sepulcri, Ni virtute foret Procerum reparata potenti. Præmisso satis est jam dicta volumine plaga, Nunc ista superest dicenda sequente medela. Postquam Dux rapidum Godefridus transiit Histrum Disposuitque suas turmas per aperta viarum, Noricios fines jam prætervectus abibat, Pannonias versus iter indefessus agebat Cum subito rumor nil tale timentibus asper Advenit, atque animos levium pavor obruit acer: Agmina commoti bellum fugientia vulgi, Quod sibi in introitu terræ sua culpa mereri Fecerat in prædis grassantibus atque rapinis, Quod memorasse sat est libri sermone prioris, Occurrunt stupidis, et acerbant funera dictis. Orant retrogradis celerent vestigia plantis, Vulnera demonstrant putri insiccata cruore, Quicquid perpessi digno deflente dolore Deplorant structos capitum miseranter acervos, Congeminant multos fluviorum vortice mersos Deflent innumeros cinerem tenus igne perustos, Sanguinis errantes sacra circa altaria rivos, Omnigenum mota populorum comminus arma, Nullum suflicere numerum ad gentilia monstra. Quin potius, dum spes fugiendi, percelerarent Ne consectati insatiata clade perirent. Talia cuncta phalanx gravioraque comperientes Non solum timidi, turbantur denique fortes. Exoptantur equi multis miliaria longis Quot processissent ultra confinia Rhenis (?) Seque super frontes illorum Ne nece cogantur graviora pericula adire. Consilium fractis angusto in tempore rebus Electum multis, agitant dum singula sensus, Circumstare Ducem, durosque revolvere casus, Implorare fidem summæ Deitatis ......... Ne quasi se viles animas immittere morti Neu velit ut pecudes addicere perditioni. Sat sibi sufficere debere exempla priorum, Nec positos facile fines transcendere patrum, Non sapere optandum plus quam sit copia nosse, Nec facere audendum plus quam foret utile posse. M ulta per extentos pollere sacraria Gallos Multos esse locos orandi jure dicatos, Sive Coloniaci subeant oracula Petri Sive Genitricis veneranda palatia Christi, Seu loca Sanctorum per plurima regna piorum, -« Quorum sit precibus moles subjecta malorum, Posse ubicumque pias divæ bonitatis ad aures, Illacrymando preces transmittere spirituales, Ipsum namque Deum nullatenus esse localem, Sed totum totis in partibus esse potentem Nec pretiosarum gazarum quærere templa, Sed pia, sed pura, sed amare innoxia corda. Desinerent igitur tentare impossibiles res, Frustraque incœptas adamare superfluitates, Et, si non possent evincere quod voluissent, Id demum vellent adsumere quod potuissent. Talibus atque aliis gravioribus ingeminatis, Pene retroversis inflectebantur habenis At ductor validis angoribus intima pressus, Atque hamo duplici circum præcordia fixus. Ex uno profugos cernens grave passa gementes, Ex alio timidos bello graviora paventes, Nam fortes animo, timidis agitantibus ista, Nutabant inter Thersitis et Herculis arma Spemque metumque inter, non belli munia poscunt, Non indigna fugæ quærenda latibula promunt, His, inquam, gravibus vir maximus undique septus, Nunc prece nuncque minis, nunc vero hortatibus usus, Increpitat «quænam sit eis mutatio tanta, Qui devovissent Domino sese et sua cuncta, Qui se martyrio pro Christi nomine promptos Usque vel in mortem jurassent subjiciendos Cur necdum positos in belli limine primo Cogat eos retro fugiendi dira cupido; Cur, quos terrifici necdum canor increpet æris, Nec moveant pulsis vexilla volantia ventis, Rumor iners agitet generosa relinquere cœpta Et nondum visa dare terga fugacia pugna. Quid mirum si, pacifica statione recepti, In prædam versi, fuerint bellando repulsi? Hoc se facturos, si quid sibi tale veniret, Et mala quisquam illis propter benefacta referret; Non debere viam rapto fervere beatam, Sed dare quam rapere plebem pia vota professam Qui venit ut civis, et mox grassatur ut hostis, Non mirum sua si patiatur sæva tyrannis. Ne quid forte sibi possit contingere tale, Se curaturum, non sanguine, sed ratione; Namque manus meritis quæ dat sua jura superbis, Mitibus hæc eadem dat munera prosperitatis. Denique splendiferum quæ fornax comprobat aurum, Hæc eadem reprobat velut ad nihil utile plumbum; Quæ moto paleas exterminat area vento, Hæc eadem puro servat loca congrua grano Nosse decere omnes, constantes mentis in actu, Non sine divino hæc suscepta pericula nutu, Quæ sic per cuncti placuissent climata mundi, In quibus accipitur nomen venerabile Chisti; Et si quos fidei modicæ ferus atterat hostis, Nil hoc officere fidei integritate probatis, Quæ montes etiam, Deitate favente, moveret, « Talia, si noscens nullatenus addubitaret. Talibus admoniti redeunt in fortia cuncti, Et timidos etiam piguit voluisse reverti. Ut revocantur apes post tædia mellificandi, Dum recreant animos æris commenta sonori, Tunc ad rumigeros versus profugosque maniplos, Increpat atque minis prope territat exanimatos: Quid turbare rudes ipsis convenerit aures Atque enervandas animi conquirere vires ? Cetera si pergant, non hos sibi perpetiendos, Stigmatibus sedenim candentibus inficiendos; Discedant potius melioribus atque locum dent, Ne sibi conjunctos veluti contagia lædant. Unumquemque suis satis est fore inutile membrum Nedum sepositis morbum inculcare nocivum. Mittitur interea prætori Pannoniarum Dicta ferens legum legatio pacificarum Ductorem regni stipatum milite Christi Devovisse viam sancti sub honore Sepulcri, Velle iter impavidum sua per confinia ferre, Exorare sibi blande sua claustra patere; Mercaturarum precio sibi munia justo Commutare velit, pacis præbente ministro; Velle etiam stabili se conditione pacisci Ne sibi quis noceat Pannon, neque quis suus ulli, Quod commisissent male qui commissa luissent, Ne quis speraret firma ratione caverent, Obsidibus namque firmaret protinus ipse, Et non externis, sed germano obside fratre, Quod nihil adversi per se accideret regioni; Hoc et idem que sibi per eos debere rependi; Hoc et ab ingressu regionis continuari, Donec in egressu contingeret exspatiari. Talia dum passim legatio docta perorat. Rex cum consilio seriatim singula tractat. Omnia rimantes dum disceptando trahuntur, Ni! Fore quod possit reprehendi jure fatentur. Censent mandatis responsa decentia reddi, Ut bene sit veniens ductori notificari. Officiis onerant legatos muneribusque. Adventus statuunt signando diemque locumque. Gaudent non modice regiones Pannoniarum, Quod, digne exceptæ, legiones Francigenarum Sufficerent sese purgare a crimine cædis. Unde supra cæsæ est descripta tragœdia gentis. Dicta dies venit, locus alma Sabaria cessit, Qua, Martine, tuus sacer ortus in Orbe reluxit. Huc rex devotus, cum cœtu pontificali, Cum ducibus, populo, sacri sed et agmine cleri. Cumque facis, crucibus, librisque Evangeliorum Relliquiis sacris et honoribus ecclesiarum. Obvius accurrit, venientibus oscula figit, Cum jubilo ac hymnis intra sacraria ducit, Hospitio celebri regaliter amplificavit, Obsidibus pactum sumptisque datisque sacravit. Per totum regnum venalia multiplicari Ac per iter totum gradientibus associari Jussit, et emensis propriæ regionibus oræ Munera cum vadibus regalia contulit, atque Auxilio tutos, opibusque et honoribus auctos, Jussit abire Dei cum pace beatificandos. Hinc prætergressi, vestigia longaque mensi, Per quæ pertulerant memorata pericula primi, Discunt quid valeat moderatio consiliumque, Contra quid noceat temeraria causa furorque. Cum modo servitio sibi sint et subditioni, Qui fuerant illis inhonestæ perditioni. Inde per extentas regiones multimodasque Ire viam Domini properans, exercitus ille Læva dexter habet Mithridatis Pontica regna Dextra conspiciens Danaos et Achaica rura Nomine quæ tellus generali Græcia dicta Scinditur in multa specialia nomina ducta. Namque est Epirus, Pelopis tunc insula et Hellas, Arcadia atque Argi, tunc quæ tenet ora Laconas, Attica, Bœotis, Locrisque et Thessalia acris; Hinc Macedum regio, Dodona, iEtolia Phocis, Qua quondam, rabie Persarum mortificata, Massilia est profugis a civibus ædiftcata. Exhinc longarum post interjecta viarum, Ad solis rutilum pertendentibus ortum, Est regio gemini sortita vocabula mundi, Seston vicini dirimens a litore Abydi, Qua juvenis, calidis strictum mare dum secat ulnis, Pertulit iratis miserabile funus ab undis, Qua fugiens socia Phryxus patria arma sorore Perpetuum ponto dat ab ipsa nomen habere, Qua Constantini Chalcedone dividit urbem Stringens se fluctus stadia in velocia septem Sic a se dirimens simul Europen Asiamque, Ut Zephyro atque Euro sit terminus unus utrisque. Ultra, non magnis distantibus intervallis, Arva jacent Phrygiæ majoris itemque minoris, In quibus effulsit præclaro nomine Troja, Inclyta per bella longe per sæcula nota, Quæ, quia non unquam, nisi prodita, victa fuisset, Prodita vero, etiam capta atque excisa flagrasset, Ejus dispersi per mundi climata cives Multas struxerunt variis regionibus urbes Ut Patavi sedes, ut mœnia juncta Timavo, Ut Salamina potens in opima condita Cypro; Ut Capua atque Alba, nec non pulcherrima Roma, Ostia quin etiam Tiberina vel Apula Troja, Ut fera vicino constructa Sicambria Rheno Quæ post, devicto circum Mæotida Alano, Francorum nomen meruit virtute fidei, Mixtaque cum Gallis sumpsit sibi culmina regni. Sed, quia ab incœpto digressio facta remorit Propositum, repetat calamus qua parte reliquit. Progrediens ductor memoratus in ulteriora Constantinopolis tendebat ad anteriora. Quo, dum metatur, dum sollicitus spatiatur, Dum de non certis eventibus immeditatur, Venit ei rumor, quoniam proceres memorati Portus Brundusii, Bari vel [Hydrunti?] Transgressi maria, residentes Dalmatiæ arvis, Epiro et mediis posuissent castra Liburnis; Complacuit fines non urbis adire superbæ, Non quicquam tumido cum Cæsare participare, Sed socios inibi communiter opperiendos, Ipsis consilio concorditer associandos, Et, quicquid fieri bello vel pace sederet, Cunctorum concors coflsensus conciliaret; Et, quoniam magna peditum se turba secuta Longius hinc aberat; Retro sua terga relicta Nec brevis horror erat præcedere longius illos, Hostilesque manus inter se linquere et ipsos, Hos sibi mandavit celeri succedere passu. Ipse autem tardo movit tentoria gressu Castrorumque usus brevioribus intervallis, Præbebat tempus legionibus opperiendis Quatinus et socias posset conjungere vires, Et tardos faceret compren dere prævenientes. Perveniens igitur citra quam diximus urbem, Castellum Karoli quod dicitur in stationem Deligit, interea ut socii fierent propiores, Atque urbanorum posset perdiscere mores. Sic aliquantorum functis statione dierum Dum sollemne forum sibi plurima fert speci erum, Monstra Palatina, dominoque simillima pravo, Rumores varios confingunt more profano, Quid sibi tanta velit mora, quid portendere possit, Maxima quæ vulgo pretiorum copia prosit Quidnam concursus hic spondeat, atque recursus, Quidnam sollicitans popularia corda tumultus. Talia credendum celebrari non sine causa,; Quod sic alliceret manus extera patria regna, Non verisimilem speciem deberfe videri Hos in servitium Domini potuisse moveri, Et nunc, incœptis cessantibus, hic remorari. Ac velut expletis affectibus inspatiari. Tales regia mens, solita est quæ cuncta pavere, Rumores captans, monita est sua facta cavere, Ut pote qui Dominum famulus diademate cassum Fecerat, et super hunc pervaserat impie sceptrum, Inde sibi merito male conscius atque pavescens, Verbaque adulantum cum sollicitudine versans,. Ductori mandat quæ sese intentio ducat, Quid struat aut. Quidnam sua præstolatio nectat, Non sibi vel tutum vel honestum posse videri Hos alienigenas intra sua tecta morari , Nec velut hospitium mutandaque claustra tueri, Sed quasi mansoresi inter possessa foveri: Ille refert sancti sese sub honore Sepulcri Has agitare vias et spe sacra loca videndi; Sed, ne gentili succumberet impietati, Nolle minus cautes externæ se credere genti Ne, velut infaustis acOesserat ante maniplis, Accideret sanctæ lues et despectio plebis Idcirco istorum spatio cessare dierum Quo sibi’ junga^r sociorum turma sequentum Hoc ut pace sua fiat deposcere ; Namque Cuncta sui juris a se fore tuta suisque. Talia majores acuerunt dicta timores Atque ex consiliis exortæ suspiciones, Non alia mente tota agmina jungere velle, Quam pervadendi’ bello sua regna locosque. Dirigitur major humerus mandata ferentuin Accipiat gazas geminorum pondus equorum, Transeat, abductis legionibus, Hellespontum Inque Asiæ expectet parte explementa suorum Ni faciat, non jam patienter se tolerare, Quin prohibere forum, studeat victumque negare, Et, prius adductis quam crescant agmina thrnfis, Pellere collectis extra sua castra maniplis. Hæc audita Duci dum sunt, nil flectitur heros, Sed responsa refert fastus spernentia vahqs Fallere » ait cunctos se talia velle putantes, Nec famulos Domini tales dare suspiciones, Se famulum Domini, peregrinum exis Jere Christi, Nec nisi paganis deferre piacula belli Si quis Ghristicolum sibi tale quid inierat ultro, Se præ se posito debere resistere Christo Si sponderet opes geminorum pondus equorum Se spondere trium, lieeat modo currere emptum; Esse sibi fixum socios adjungere cunctos, Viribus ut junctis pulsarent Christi inimicos Ni pretio oblato veniant venalia digno, Se quæsituros sua commoda fine coacto; Namque ideo cœptum pro consuetudine tolli, Poscenti quoniam sunt cœpta petita negari. His irritatur furiosi Cæsaris ira Infremit, ac primo prohibet venalia cuncta Hinc jubet extrudi excedentibus omnia claustra. Post, apices mittens, bello parat agmina tota. Dux quid ad hæc faciat? Victum perquirere primo Censuit et post hoc venienti occurrere bello. Discurrunt celeres per pascua plena manipli, Abducuntque pecus varium, numerabile nulli. Et, quia tempus erat referens pia gaudia festi, Venit ei rumor proponens munera magna, Bis binos Proceres, socia comitante caterva, Alfore ducentes porcorum milia plura Unde pararentur suicidia Cæsariana. Oblatum credit divinitus emolumentum, Occurrensque capit Proceresque pecusque coactum. Sic exercitibus data pleno copia cornu, Divino cunctos animavit fidere nutu. His gestis, bellum fert nuntius esse paratum, Atque sequente die dubio sine conficiendum, Exoritur multus per Gallica castra tumultus, Fervor adhortantum magno clamore relatus. Territat hostiles, socias acuitque cohortes, Monstrans quam leve sit pigras concurrere gentes. Procedunt castris, volitant vexilla [trahuntque?] Itur in adversos, resonant lituique tubæque. Non clypei clypeis, non telis tela repulsa, Non gladii gladiis, non ossibus ossa relisa. Sed ferit hæc acies, sed corruit ictibus illa, Bella sed ista gerit, patitur sed comminus illa. Non retinent ictus quorum scuta Totum transadigit quod percutit hasta Per galeas gladii cerebrorum aspergine manant, Plura superque humeros capita huc illucque recursant. Non arcus, jaculum, non hic valuere sagittæ, Lancea sed totum socio dijudicat ense. Armis, corporibus, campus consternitur omnis Fit fuga cum gemitu, portis mactantur in ipsis, Usque Palatinas arces fugientia nostri Agmina sectantur dextra feriente minaci. Sic ope divina nostris victoria plena Claruit, ast illis patuit miseranda ruina. Qui tamen infausto potuere evadere bello Occurrunt populo redeuntes in sua nostro. Nam supra dictum peditum superesse catervam, Et post terga Ducis longa statione relictam, Ipse quibus Cæsar claustrum præcluserat omne, Jusserat et pulsos retro in sua terga redire, Sed Pliilippol eos Andronopolisque receptu Jam pulsi fuerant spoliatique undique censu. Cum male sic habiti peterent tamen ulteriora Occurrere sibi quæ diximus agmina victa. His se conspectis, magno quatiente pavore Nam male dispersi fuerant vix milia quinque), Hortantes alios sociant* qui pectore forti Ut non sic facile cuncti morerentur inulti, Conspiciunt juxta saxosi culmina montis, Quo pertendentes onerant sua pallia saxis. Hoc viso facti timidi nihilominus hostes, Non præsumentes pervadere sic agitantes, Sollicitant placidis sub pacis nomine dictis Ut redeant secum transcensæ mœnia ad urbis, Et fore mercatum pretii solamen, habenti Panem vero dari nil quod mutaret habenti; Credunt auditis, nil suspicionis habentes, Et qua iter ad pontem retro petiere ruentes. Mox circumfusi media inter milia pauci Undique vallantur, velul uno carcere clausi; Dividitur rumor per multas suspiciones Et varios fingunt sibi credula corda timores Quidam namque omnes dicebant decapitandos, Exilio quidam brevibus Gyaris religandos Quidam diversis damnandos quaque metallis, Et quidam gravibus luituros prælia pœnis. Quid miseri facerent ? Tanto quatiente pavore Optabant citius quam præstolando perire. Nacti cursorem noctuque dieque volacem, Mandavere Duci quam ferrent asperitatem. Protinus, exertis percusso pectore pugnis Ingemit et gravibus damnat sua facta querelis Et, nisi succurrat, se causam mortis eorum. Deputat, atque reum proclamat sanguinis horum, Et, quia forte aderant astantes Cæsariani Non bene prognati qui Sumit materiem properat. Condere se pacem [lacuna: belli ...] Pr Constantinopolim vacuare Transmissisque fretis securam Finibus inque Asiæ procerum. Quæque mali fuerat subvertere Si domini pauper resolutus carcere miles Amissisque datis sequeretur prævenientes, Et si, venali repetita conditione Copia propositæ reddatur digna monetæ. Talibus auditis, nihil esse libentius illi Clamavere, suo magis aut optabile regi, Nec distare moram quin augustalia sacra Circumquaque volent ad talia conficienda. Sic igitur cunctis quæ convenere peractis Fœderibusque etiam justa vice conciliatis, Deserit obtenta Dux, et freta transmeat alta, Atque in deserta statuit Chalcedone castra. Sarcit semiruta, dat lapsis culmina muris, Et reparat fossas, ponitque repagula portis. Hic hyemis veniens decernit ducere tempus, Expectans Procerum sparsos in Achaide cœtus. Ut primum placidi flatus caluere Favoni *, Verque novum cœpit glaciali obstare rigori, Jam dicti Procerum moverunt castra magistri, Præsul Haimarus, Boimundus, Tancradiusque, Hugo comes, Stephanus nec non Rotbertus uterque. Et reliqui, quos non per singula dinumerare Est opus, ac totiens eadem repetendo referre, Mœnibus egressi Constantinopoli lanis, Mox, asciri Cæsarianis, Ductor quæ bello vincere possent, Quæ sibi non juste gentilia bella tulissent, Jt sibi gratanter sub pacis pignore reddant. Quo sua consilia simul auxiliumque capescant. Hæc fore Nicænam urbem, sed et Antiochenam Et circumpositam quoquoversus regionem Declaraturum super bis quæ digna fuissent, Utilia ut cuncta sibi nusquam defore possent, tantum terræ omni parte daturum, Quatuor ut spatio peragraret mula dierum. Hæc sibi jurando firmari denique jure, Per bis septenos Proceres sine fraude jubere. Illi nil contra refragari nam sibi certe Aut fore parendum norant aut morte perire. Juravere tamen quia sic sua pacta valerent, Inviolata sibi, si regia sponsa manerent. His actis abeunt, fretaque Hellesponti ca calcant. Adjunctique Duci pariter socia agmina miscent, Militeque instructo pergunt Nicomedis ad urbem. Quam prætergressi simul obsedere Nicæam Hæc de principiis callis Hierosolymitani Scripsimus, ut nostræ permissum rusticitati. Cætera describit Domnus Gilo Parisiensis, Cujus turpatur nostris elegantia nugis