Hugonis de S. Maria, Itineris Hierosolymitani compendium

dentali plaga catervatim eo voto spontaneo tendere, exercitum videlicet equitumac peditum Cum diversis telis et armis Non pueros imprudentia, non senes debilitas, non mulieres sexus imbecillitas domi tenebat; sed omnes divinitus inspi, non alicujus regis vel principis potestate compulsi, explere tam laboriosum a rati alacriter properabant Cum negotium viris gradiebantur et feminae, necnon et bpueri parvi Potentiores tamen inter hos omnes et fama celebriores hii fuisse nos: Ademarus, Podiensis episcopus, Raimundus, comes Sancti dEgidii, Hugo, cuntur frater regis Philippi, Robertus, comes Normannorum, et alter Robertus, comes, et frater ejus b Flandrensium, Godofredus de Bolonia, Stephanus quoque, comes, etBalduinus, frater Rogerii ducis Apuliae, et Buiamundus, etTan- c Carnotensiumcredus, ejus consobrinus, et Petrus quidam heremita, qui peditum magnum conducebat exercitum; sed et cum his erant plures alii proceres, ex diversis regioni bus, quorum nomina nunc sigillatim recensere non necessarium est III Quos omnes, ubi Constantinopolitanam ad urbem convenere, suscipiens imperator magnis opibus honoravit, adeo ut munerum ipsius eorum nemo fuerit d Illi vero inde egressi, post multos labores, ad Antiochiam pervenerunt, expers et eam per spatium octo mensium obsederunt; quibus evolutis, et pluribus hincet inde quotidianis concursibus interfectis, Deo auxiliante, eam intraverunt Tur eus enim quidam, qui portam ipsius urbis custodire videbatur, tradidit eam illis, et latenter, ante crepusculum lucis, comitem Balduinum intromittens in ipsaBuiamundum cum exercitu copioso; quod cives videntes, timore percussi, fuge runt confestim ad munitionem Prieerat urbi ammiralius, nomine Cassianus, qui protinus ad soldanum Persiae transmisit, ut ei succurreret Porro christiani, urbe potiti, magnam gentis profanae multitudinem detruncaverunt;illi vero qui mu nitionem intraverant, novum circa se murum exstruentes, magnis intus sese viri- f bus defendebant IV dSoldanus autem Persiae, Curbaran nomine, audiens quod christiani Antiochiam cepissent, congregavit exercitum magnum, in quo erat ammiralius Ihe rosolimitanus et rex Damasci, Turcique et Arabes, et Sarraceni, et Publicani, et Agulani multi Et eece jam tertia dies illuxerat, quod christiani civitatem intra- gverant, cum ille perfidorum ibidem affuit exercitus Nostri vero urbe egressi, in occurrere Commissumest ergo praelium ma et armati, eis curaverunt structi gnum, in ipso civitatis introitu, et protractum usque ad vesperum, et ex utraque parte caesi multi mortales; sed, ubi nox advenit, nostri intra muros se receperunt, et hostes haud longe sua fixere tentoria Verum ipsa nocte quidam nostrorum pe- hriculo, quo arctabantur, intus et exterius perterriti, turpiter per murum se demit tentes, fugere quam Deo spem suae salutis committere maluerunt Illi vero qui fortiter per dies xxx, dum remanserunt arctabantur illi, qui in munitione erant urgerent desuper vehementer, erant, pabulandi eos illi, qui deforis positi, et, captae Antiochiae Balduinum immiscens, a a et f habere potuit) b Nemo est qui non miretur Hugonem, virum qui tunc Edessae morabatur.litte IV, xxvm, ratum, principum, coaevorum suorum, parentelas adeo e Gestis Francorum, Capitula iv-vii ignorasse, ut Godefridum Roberti Flandrensis xxxiii, xxxix, xlix-l ( Historiens occidentauxet BaJ descroi

illos progredi modis omnibus prohiberent Itaque cœperunt A causa eis victualia: unum enim ovum xv denariis vende deficere, et corripuit illos miserabilis fames batur, et una gallina solidis xv; sed et caseus unus quatuor libris denariorum, et modicum panis uno bisantio, et una nux uno denario Folia fici et cardui quidam pro summis edebant et quidam caballorum et asinorum et camelorum delitiis, et nonnulli coria animalium coquebant et manducabant carnibus vescebantur, Et, cum ita affligerentur per dies xxx, quadam die, in ipso diei crepusculo, V.divinis sacramentis praemuniti, omnes unanimes foras eruperunt et sex acies con fuit Hugo Magnus, cum tra hostes ordinaverunt In prima acie his qui aderant Francis, et in secunda dux Godefridus, cum hominibus suae terrae, et in tertia c Robertus Normannus, cum Normannis, et in quarta episcopus Podiensis, cum Aquitanis, et in quinta Tancredus, cum Langobardis et in sexta et Italiae viris; fuit Buiamundus seorsum, cum agmine copioso, ut, si forte christianos ab hostibuseis conjungeret et amminiculum ferret; videba urgeri conspiceret, confestim se tur quippe inter reliquos principes esse vir astutiae singularis Porro intus Sancti egregius, cum aliquantis d JEgidii comes remanserat Raimundus, vir custodiens tentoria Christianorum, ne Turei, de munitione descendentes, ea sibi caperent aut comburerent Curbaran quoque in duobus cuneis totum suumdivisit exercitum Tunc, signo elato, conflixere acies compositae, et caesi sunt plurimi ex utra perterritus, fugit Quod cernentes que parte; sed tandem Curbaran, Dei virtute viriliter insistebant Tunc nostri, magno ad cmlum clamore sublato, eis et illi,qui tentoria custodiebant, certatim omnes fugae se crediderunt, relinquentes ten toria sua Nostri vero, eos persequentes, quantum die virium fuit ad eis in ipsainsequendum, et manus eorum valuerunt ad occidendum, tantum hostium prostraverunt, tantaque fuit caedes barbarorum illorum, ut vix pauci de tanto rema se vidisse exercitum magnum nerent exercitu Multi qui adfuerunt testati sunt prodire de' montaneis, quem praecedebant sancti martyres Georgius, Demetrius atque Mercurius, habentes equos albos et vexilla gerentes candida, qui, una cum christianis, barbarorum urgebant exercitum.Igitur, hostibus innumerabilibus in opinabiliter fugatis et caesis, versus est christianus populus ad tentoria diripienda, ubi multum auri repertum est et argenti, vini quoque et frumenti, et farinae copia multa; sed et equorum, mulorum, asinorum, camelorum, boum et ovium ibidem est inventa grandis numerositas; quam colligens, ad civitatem tendebat alacris,Deo amabilis, populus universus Tunc illi, qui in arce erant, hoc videntes, con festim se ducibus reddiderunt, impetrata sibi vita et abeundi licentia.VI Demum vero paucis diebus reparati, cœperunt duces pariter tractare, cui nam suorum committerent urbem, donec peragerent iter Sancti Sepulchri Ettandem tradita est conservanda Buiamundo, assensu totius populi et consilio pro cerum sapientum Podiensis episcopus defunctus et reverenter Interea vero est, ibidem tumulatus Actum est autem hoc bellum anno Incarnacionis divinae mxcviii.i Porro nocte illa quae bellum praecessit, a parte Aquilonis, lux ingens, in cœlo ardens, apparuit, a prima noctis vigilia donec illucesceret, portendens humani san guinis effusionem, qui in crastinum effundendus erat Capta est igitur et retenta Antiochia a populo Dei tanta facilitate, quanta non potuisset capi ab ullo mortalidum opperiuntur ibi milites tempus opportunum, quo peragerent competenter a

iter Sancti Sepulchri, quidam miles, nomine Raimundus Piletus, aggregatis sibi devastavit Comes quoque circumjacentem provinciam graviter Sancti sociis, vEgidii Albaram el Marram, urbes munitissimas, expugnavit et cepit Godefridus etiam de Bolonia retinuit sibi Rohes et quaedam castella quae erant per girum VII Hyemis denique recedente tempore, et veris remeante, omnis Deo dilec- b est apud Antiochiam, tus exercitus coadunatuset inierunt consilium ut inchoa iter Tunc deinde progressi accelerabant ut cœptum peragerent tum perficerentiter; et, mullis in itinere civitatibus captis, tandem Iherosolimam obsidione cinxeet obsedit eam Robertus, comes Nor runt Obsessa idus junii est itaque viij; manniae, ad septentrionalem plagam urbis ipsius, juxta beati Stephani protomar- c tyris templum Post eum vero alter Robertus, Flandrensium sua tentoria fixitcomes Ab occidente quoque obsedit eam dux Godefridus et Tancredus; et a me ridie, qua mons eminet illi, comes Sancti vEgidii; obsessa est itaque firmiter persex hebdomadarum intervallum, intra quas hebdomadas everterunt murum pri mum: duplici enim muro cingebatur Transactis autem jam hebdomadibus sex, feria sexta hebdomadis septimae ddivinitus animatus Christia, hora itidem sexta, interiori muro applicatis, primum nus exercitus, insiluit in eam, ab scalis illaparte qua residebat dux Godefridus, et Eustachius, frater ejus Quod cives conspi cientes, et cis resistere non valentes, stupidi, passim fugere hac illacque cœperunt; christiani vero eos more pecudum detruncabant, et alii portas succidebant Pate- efacto igitur introitu ^introivit reliqua fidelium multitudo Tunc cives, majori for midine repleti atque turbati, templum Salomonis expetierunt; christiani vero eos et occidendo Redundabat sanguis ubique, sed maxime persequebantur feriendo circa Templum, ita ut milites Christi usque ad cavillas pedum in eo consisterent Quod cernens, ammiralis urbis, qui erat in turre David, tradidit se comiti Rai- f et eos pariter qui cum eo erant, mundo Comes vero, et eum, illaesos conduxit usque ad Ascalonem Porro milites Christi in ipso Domini Templo auri et argentiet lapidum praetiosorum invenere copiam magnam; sed et in domibus urbis inventa est ab eis magna et inaestimabilis gaza Patrato ergo divina virtute tam prae claro triumpho, abierunt omnes gaudentes et prae nimio gaudio flentes ad Jesu g Christi et Salvatoris nostri Sepulchrum, obtuieruntque ibi dona devotionis suae Altera vero die caesorum cadavera congregaverunt, quorum moles tanta esse visaest, ut murorum altitudinem adaequare videretur, quae igne subposito conflagra verunt, ne fœtor ipsorum aerem corrumperet et eis molestiam generaret Igitur ille Deo amabilis Christianorum exercitus in tota hac via inaestima- h

hili est usus successu Nam cum nullo hostium agmine est congressus, quod non exsuperaverit, nullam urbem obsedit, quam non expugnaverit, nullam gentemest aggressus, quam non calcaverit; unde magnam gloriam suis sibi meritis adqui sivit Nullus enim regum aut imperatorum per tam longum terrae spatium suos hostes invasit, aut adversus tantas gentes tam feliciter dimicavit Quis naves, quis equos, quis arma, quis sumptus tantis hominum millibus praeparare potuisset? Patet igitur, patet plane, quia solus Deus hunc triumphum per christianae plebis manum ideo voluit exercere, ut eorum fama longius diffunderetur ac cresceret.

a uno temporis momento ad inferna demergere, vel per suos angelos funditus ex- ^ > stirpare Porro milites Christi, regia virtute potiti, Godefridum, virum strenuum et honestum, regio diademate redimitum, ihi reliquerunt, ut et hostes finitimosexpugnaret, et christianis, circumquaque remanentibus, in opportunitatibus sub veniret Consecraverunt etiam ibidem patriarcham quemdam Arnulfum, clericum satis industrium ac benignum Porro Iherosolima urbs regalis est, inter monteset ab orientali parte Templum et a me sita, habens ad occasum turrim David ridie montem et abundat satis Calvariae Est etiam quasi totius orbis umbilicus, se Domini nec fraudatur maritimis! Continet etiam mediterraneis copiis, in et Salvatoris nostri sacrosanctum Sepulchrum, omnibus christianis excolendum In ea quoque quondam et eam Dominus noster Jesus sancta pullulavit ecclesia, Christus suo sanguine dedicavit.